Serendipiteit: over een onverwachte vondst, de vragen die het oproept en een oproep aan de lezer.
Heemkring Heel | Door Wim Coolen
1 juni 2025
Sprookje
Er bestaat een Perzisch sprookje over “De drie prinsen van Serendip”. Serendip is de oude Perzische naam voor Sri Lanka. Het sprookje heeft de naam gegeven aan het begrip “serendipiteit”. Dat is het vinden van iets onverwachts en bruikbaars, terwijl je op zoek was naar iets totaal anders.
Het ongeluk
Zo overkwam het mij ook bij een zoektocht naar de plannen die zo’n vijftig jaar geleden al (!) waren gemaakt over de verfraaiing van de Dorpsstraat. Bij het doorbladeren van oude kranten viel mijn oog op een kort bericht. Het ging over een ongeluk dat plaatsvond op woensdag 9 januari 1974. Twee broertjes staken tijdens een donkere, regenachtige avond de Dorpsstraat in Heel over en werden overreden door een vrachtauto. Eén van de twee jongens, de elfjarige Adriaan Ververgaert, was op slag dood. “Zijn broertje werd zwaargewond naar het ziekenhuis in Roermond gebracht”, zo stond in het berichtje.
Onderzoek
Ik woonde destijds in Heel maar de naam deed geen belletje rinkelen. Ik kon mij niets herinneren van een noodlottig ongeval uit die tijd. Het prikkelde mij om wat meer onderzoek te doen naar dat noodlottig gebeuren.
Klein Bethlehem
Ververgaert was geen Heelder familienaam uit die tijd. Het ongeluk gebeurde aan de Dorpsstraat en dat bracht me op de gedachte dat het om twee broertjes ging die op Klein Bethlehem verbleven. Op dat instituut woonden vanaf eind 19e eeuw o.a. weeskinderen en kinderen die (tijdelijk) uit huis geplaatst waren.
Lijsten
Door een gelukkig toeval was ik een tijd geleden in het bezit gekomen van een lijst met (bijna) alle kinderen die van 25 februari 1887 tot 11 februari 1979 waren ingeschreven op Klein Bethlehem; een lijst met ruim 2000 namen. Daarin vond ik informatie die meer duidelijkheid gaf, maar ook weer nieuwe vragen opriep.
Twee kinderen
Er bleken twee kinderen uit het gezin Ververgaert op de lijst te staan. Het ging om Marian en haar broertje Adrianus (Addi), afkomstig uit Venlo. Hun moeder woonde daar, vader bleek overleden. Zus Marian werd in juli 1971 op Klein Bethlehem geplaatst, broer Addi een half jaar later, in januari 1972. In juli van dat jaar ging de dertienjarige Marian weer in Venlo wonen. Haar broertje Addi bleef tot die noodlottige 9e januari 1974 op Klein Bethlehem wonen.
Vragen
Het verhaal roept in de vraag op wie het tweede slachtoffer van het auto-ongeluk was. Er stond geen broer van Addi ingeschreven op Klein Bethlehem. Ging het om een andere jongen van Klein Bethlehem of was het een broertje van Addi die toevallig op bezoek was?
Verder speurend werd het verhaal nog complexer. De uitvaart voor Addi was op 12 januari 1974 om 11.00 uur, in de parochiekerk van de H. Michael in Thorn. Waarom Thorn als de jongen in Heel verongelukt was en zijn moeder in Venlo woonde. Was zij wellicht verhuisd naar het witte stadje?
Daarnaast is er de vraag waarom de twee kinderen op Klein Bethlehem terecht kwamen en waarom ze bijvoorbeeld niet gelijktijdig uit huis en weer terug geplaatst werden.
Serendipiteit
Door een geval van serendipiteit werd ik een verhaal ingezogen dat steeds meer nieuwe vragen oproept. Ik doe daarom een oproep aan de lezer: heeft u aanvullende informatie over dit verhaal? Geef dan een berichtje via info@heemkringheel.nl